افزایش نرخ صعودی برخی کالاها نسبت به ماههای گذشته

موجی از گرانی در چند ماه اخیر در کشور به راه افتاده است. مسؤولان ارشد وزارت بازرگانی تنها با بیان برخی گفته‌هایی در قالب شعار است که سعی بر آن دارند بازار مصرف کشور را کنترل کنند . آخرین آمار از بازار مصرف تهران و برخی شهرستان‌ها نشان می‌دهد بسیاری از کالاهای مصرفی حدود 30 تا 35 درصد به نسبت ماه‌های مرداد ماه و شهریور ماه افزایش پیدا کرده است.

برخی کارشناسان معتقدند وزارت بازرگانی که آخرین حلقه اقتصاد به شمار می‌آید و از نزدیک با مشکلات مردم آشناست باید هرچه سریع تر فکری برای حل این مشکل گرانی در کشور کند. در صورتی که وزارت بازرگانی، البته با همکاری وزارت جهاد کشاورزی فکری به حال تأمین‌ مایحتاج مردم نکنند پیش‌بینی می‌شود که موج گرانی فراگیر تر قیمت کالا و محصولات مصرفی از درصدهای کنونی باز هم افزایش پیدا کند. اما آنچه مسلم است باید بپذیریم که پدیده گرانی در کشورمان وجود دارد و درصورت وجود حتی 50 سازمان بازرسی نیز یقینا نمی‌توانیم با گرانی کالاها مقابله کنیم اما برخورد با گرانفروشی از جمله وظایف ذاتی این سازمان بوده و با بهره‌گیری از توانمندی تشکل‌های صنفی اکنون در این زمینه موفق عمل کرده‌ایم.

با این روند می‌توان گفت که اکنون گرچه گرانی داریم اما اقدامات دستگاه‌های نظارتی در راستای مقابله با گرانفروشی بوده است؛ گرچه هنوز کاستی‌هایی در این زمینه وجود دارد. همین امر سبب شد در خصوص گرانی برخی کالا‌ها نظیر برنج، چای، گوشت قرمز و مرغ به سراغ صاحبنظران برویم و دلایل را از زبان آنان جویا شویم.

افزایش تقاضا دلیل گرانی برنج
رئیس اتحادیه بنکداران مواد غذایی تهران درباره افزایش قیمت برنج توضیح می‌دهد، سودجویانی که با سرمایه‌های کلان در شمال کشور اقدام به خرید برنج کرده‌اند و بازار را تقریباً به انحصار خود درآورده‌اند اصلی‌ترین عوامل افزایش قیمت برنج ایرانی در بازار هستند.

قاسمعلی حسنی ادامه می‌دهد: محتکران برنج با ایجاد انحصار در بازار خرید به هنگام فصل درو، قیمت‌ها را هرگونه بخواهند تنظیم می‌کنند و بنکداران هم برنج را گران از آنها می‌خرند. وی همچنین مطرح شدن بحث خشکسالی را هم در این گرانی برنج مؤثر می‌داند و تأکید‌ می‌کند: در سال‌های گذشته، ماه‌های فروردین و اردیبهشت ماه‌های رکود معاملات برنج بود چون همه در انتظار محصولات جدید بودند ولی امسال به خاطر خشکسالی و کاهش امید نسبت به برداشت جدید، بحث کمبود برنج مطرح شده است.

حسنی هجوم مردم برای خرید برنج را هم یکی از عوامل دیگر افزایش قیمت می‌داند و می‌گوید: وقتی که تقاضا برای برنج بالا می‌رود انحصارگران به انتظار گران تر شدن آن، عرضه را متوقف می‌کنند و همین موضوع در کنار فشار تقاضا باعث کمیابی و گران ترشدن این کالا می‌شود به نحوی که این سیکل بعد از چند بار تکرار، باعث ایجاد بحران می‌شود.

شبکه توزیع عامل گرانی میوه
سیدرضا نورانی، نایب رئیس اتحادیه صادرکنندگان میوه، سبزی، صیفی، گل و نهال ایران نیز در گفت‌و‌گو با خبرنگار ما افزود: قیمت میوه هم اکنون در میدان میوه و تره‌بارمرکزی گران نیست، ولی مردم میوه‌های گران قیمت از مغازه می‌خرند، این واسطه‌ها و مغازه‌‌داران هستند که بی‌ضابطه افزایش قیمت می‌دهند.

وی گفت: افزایش تقاضای میوه برای مراسم بازگشت حجاج و مراسم عروسی قبل از محرم، بسته بودن راه‌ها، به دلیل بارش برف و باران و جمع‌آوری میوه به مقدار حدود 33 هزار تن توسط دولت از سطح بازار باعث گرانی میوه شده است. نورانی اظهار داشت: میوه در ایران به هیچ وجه مشکل تولید ندارد، بلکه مشکل توزیع و نظارت بر شبکه توزیع وجود دارد.

عده‌ای سودجو هم از کمبود برخی میوه‌های لوکس بازار سوء استفاده می‌کنند و قیمت میوه را سه تا چهار برابر افزایش می‌دهند. نایب رئیس اتحادیه صادرکنندگان میوه گفت: در حالی که پرتقال تامسون درجه یک در عمده فروشی هر کیلوگرم 500 تومان عرضه می‌شود، ولی در مغازهای میوه فروشی بیشتر از 900 تومان فروخته می‌شود، نارنگی پاکستانی درجه یک 650 تومان و در خرده فروشی 1200 تومان عرضه می‌شود و تمر هندی بسته نیم‌کیلوگرمی در عمده فروشی 1250 تومان ولی در مغازه خرده فروشی 2500 تومان فروخته می‌شود.

نورانی با اشاره به اینکه در حال حاضر عوارض گمرکی برای واردات میوه 30 درصد و از اول اسفندماه به بعد این نرخ چهار درصد خواهد شد، گفت: مقدار قابل توجهی نارنگی بعد از اسفند وارد کشور می‌شود و قیمت به شدت افت خواهد کرد. نایب رئیس اتحادیه صادرکنندگان میوه، تره بار، سبزی و صیفی در مورد دلالان و واسطه‌ها گفت: ‌دلال در همه قشرهای جامعه وجود دارد، فقط در بحث میوه نیست، ولی در میادین میوه و تره‌بار هیچ تابلو و علامتی برای دسترسی آسان خریدار به میوه وجود ندارد و بنابراین واسطه‌ها بین خریدار و عرضه کننده قرار می‌گیرند و قیمت را به طور مصنوعی افزایش می‌دهند. نورانی گفت: مسؤولان دولتی هم بر فروش میوه در سطح شهر نظارتی ندارند و بنابراین میوه‌های لوکس و کمیاب در سطح میادین میوه دست به دست می‌چرخد.

دلال‌ها عامل گرانی قیمت گوشت مرغ
حسین مقدم نیا، مدیرعامل اتحادیه مرغداران گوشتی ایران در گفت‌وگو با جوان در خصوص با گرانی گوشت مرغ توضیح داد: در کشور روزانه چهار هزار تن گوشت مرغ مصرف می‌شود و با این وضعیت 25 درصد مصرف مرغ کشور به صورت منجمد و سرد خواهد بود. وی به افزایش قیمت مرغ در روزهای اخیر اشاره و اعلام کرد: ‌با افزایش قیمت گوشت قرمز تقاضای مصرف مرغ زیادتر از ماه‌های قبل شد و این باعث تغییر نرخ گوشت مرغ شد ولی تولید کنندگان مرغ خواهان این هستند که ثباتی در بازار مرغ و قیمت نهاده‌های تولید ایجاد شود تا بدون تضرر هر دو طرف (تولید و مصرف کننده) بتواند با خیال راحت به تولید بپردازد.

وی گفت: یکی از این دلایل افزایش بیش از حد قیمت گوشت قرمز و تغییر تقاضا از گوشت قرمز به سمت گوشت مرغ است. همچنین با توجه به فرارسیدن ماه مبارک رمضان با تراکم برگزاری مراسم‌های مذهبی باعث افزایش تقاضای مصرف گوشت مرغ شده است. مقدم نیا افزود: از ابتدای سال تاکنون در حالی که قیمت تمام شده مرغ زنده برای مرغدار هر کیلوگرم 1600 تا 1650 تومان بود، این محصول به قیمت 1400 تا 1450 تومان یعنی 200 تومان زیر قیمت عرضه می‌شد.

وی تصریح کرد: هم‌اکنون متوسط قیمت هر کیلو گرم مرغ زنده در کشور 1800 تا 1850 تومان است که با این حساب گوشت مرغ 2600 تا 2750 تومان خواهد بود، اما در برخی از واحدهای صنفی در برخی از نقاط شهر تا 3000 تومان نیز عرضه می‌شود، اما در پنج ماه گذشته مرغداران مجبور بوده‌اند، محصول خود را زیر قیمت تمام شده عرضه کنند. وی به مردم اطمینان داد که توزیع گوشت مرغ منجمد از نظر بهداشتی و کیفیت هیچ‌ تفاوتی با گوشت مرغ تازه و گرم ندارد و مردم از خرید گوشت منجمد خودداری نکنند. مدیرعامل اتحادیه مرغداران گوشتی ایران با بیان اینکه افزایش قیمت مرغ در کشور اتفاق افتاده است، گفت: همه این افزایش نصیب تولیدکننده نمی‌شود و واسطه‌ها و دلالان که نقش مهمی در این بین دارند، سهم عمده‌ای از این افزایش قیمت را به خود اختصاص می‌دهند. البته باید این را هم به گفته‌های مقدم نیا اضافه کرد که هم اکنون قیمت گوشت مرغ در بازار مصرف تهران سه هزار و 500 تومان است.

دامداران عامل اصلی گرانی گوشت قرمز
محمد حسین انصاری فرد سخنگوی وزارت جهاد کشاورزی نیز چندی پیش در خصوص افزایش قیمت گوشت قرمز گفت: هر سالی که در مناطق دام خیز کشور، بهار و تابستان خوبی داشته باشیم، دامداران تمایل دارند که دام‌هایشان وزن بگیرد و میزان تولید افزایش پیدا کند و امسال نیز شاهد بارندگی‌های مناسب و خوبی بودیم. وی افزود: وزارت جهاد کشاورزی در مواقع خشکسالی، اقدام به خرید دام‌های مولد می‌کند تا دامدار مجبور به فروش نشود.

در سال گذشته نیز این اقدام انجام شد و حتی دام‌ها به مکان‌هایی که کمتر تحت تأثیر خشکسالی قرار داشتند حمل شد، بنابراین از کشتار دام‌های مولد جلوگیری شد. وی افزایش قیمت جهانی گوشت را نیز از دیگر دلایل افزایش قیمت عنوان کرد و گفت: بازارهای ایران متأثر از بازارهای جهانی است و افزایش یا کاهش قیمت‌ها بر بازار ما تأثیر گذار است. دکتر انصاری فرد در ادامه خاطر نشان کرد: قاچاق گوشت از دیگر عواملی است که متأسفانه طی سال‌های اخیر کشور با آن مواجه بوده است. وی گفت: خوش طعم و لطیف بودن گوشت ایرانی باعث شده که طی سال‌های اخیر حدود یک و نیم میلیون تن گوشت به صورت قاچاق از کشور صادر ‌شود. دکتر انصاری فرد به کشش بازار به عنوان عامل دیگری برای افزایش قیمت اشاره کرد و افزود: تا جایی که بازار کشش دارد، قیمت‌ها بالا می‌رود.

وی در ادامه گفت: در حال حاضر به دلیل گرانی گوشت قرمز، گرایش مردم به گوشت مرغ نیز افزایش یافته است. انصاری فرد اضافه کرد: وزارت جهاد کشاورزی برآورد کرده است که مشکلی برای کمبود گوشت وجود ندارد و با واردات گوشت گرم و سرد و عرضه آنها در بازارهای میوه و تره بار، قیمت‌ها خواهد شکست. وی خاطرنشان کرد: با همکاری سازمان میوه و تره بار و اصناف وزارت بازرگانی در 30 نقطه کشور توزیع فرآورده‌های پروتئینی به زودی آغاز می‌شود. به گزارش خبرنگار جوان هم اکنون قیمت گوشت قرمز در بازار مصرف کشور 16 هزار تومان بوده است و قیمت هر کیلو گوشت زنده گوسفند نیز با توجه به بازگشت حجاج به شش هزار و 500 تومان رسیده است.